Ứng dụng vẫn chạy nên bạn bỏ qua cảnh báo rò rỉ bộ nhớ — rồi vài tháng sau, máy 4 GB của nhóm người dùng cũ bị kill khi chuyển tab. Gỡ lỗi năm 2026 là tách ba câu hỏi: app đang làm gì, nó gửi và nhận gì, và nó còn giữ gì sau khi màn hình đã đóng. Ba công cụ dưới đây trả lời đúng ba câu đó, kèm Logcat, breakpoint, adb và StrictMode.
Mục lục
Cập nhật 2026
- Từ 31/08/2026, app mới và bản cập nhật trên Google Play phải target API 36 (Android 16), gia hạn tới 01/11/2026; app đang có phải target API 35+.
- Toolchain: AGP 9.5, Gradle 9.6+, JDK 17, Kotlin 2.4.21, Compose BOM 2026.09.00.
- Timber, Chucker và LeakCanary đều đã ổn định API; bài này không pin version — lấy bản stable mới nhất trong version catalog.
- Baseline Profiles và Android vitals là nơi đọc crash/ANR thật, thay cho việc đoán trên máy dev.
Ba công cụ, ba câu hỏi khác nhau
Lỗi mạng trông giống lỗi logic, lỗi logic trông giống rò rỉ, rò rỉ hay biểu hiện thành ANR. Đừng dùng một công cụ cho cả ba.
| Công cụ | Trả lời câu hỏi | Chạy ở đâu |
|---|---|---|
| Timber | App đang làm gì, theo thứ tự nào | Debug và release, cây khác nhau |
| Chucker | Request/response thực tế trông thế nào | Chỉ debug |
| LeakCanary | Object nào còn bị giữ sau khi đóng màn hình | Chỉ debug |
Timber: trồng cây đúng chỗ, release không còn log
android.util.Log buộc mỗi class tự khai báo TAG và không có cơ chế tắt log theo môi trường, nên các dòng Log.d("TAG", "token = " + token) dễ sống sót vào release. Timber đổi mô hình: một forest tĩnh, nơi bạn plant các tree. Mọi lời gọi Timber.d() đi qua các cây đang trồng; không có cây nào thì lời gọi không làm gì. Tag mặc định là tên class, hành vi log do cây quyết định chứ không do từng dòng code.
// File: app/build.gradle.kts
dependencies {
implementation(libs.timber) // com.jakewharton.timber:timber
debugImplementation(libs.chucker) // com.github.chuckerteam.chucker:library
releaseImplementation(libs.chucker.noop) // com.github.chuckerteam.chucker:library-no-op
debugImplementation(libs.leakcanary) // com.squareup.leakcanary:leakcanary-android
}
Khai báo artifact và version một lần trong gradle/libs.versions.toml. Trồng cây trong Application:
// File: app/src/main/java/com/example/app/App.kt
class App : Application() {
override fun onCreate() {
super.onCreate()
if (BuildConfig.DEBUG) {
Timber.plant(Timber.DebugTree())
}
}
}
Khai báo android:name=".App" trong manifest; nếu module tắt buildConfig, bật buildFeatures { buildConfig = true } hoặc dùng cờ FLAG_DEBUGGABLE.
Trong release, đừng trồng DebugTree. Không có cây nào thì Timber.d() là vòng lặp rỗng: không vào Logcat, và vì nhận tham số vararg, chuỗi cũng không bị format — khác Log.d("TAG", "value = $value"), nơi phép nối chuỗi luôn chạy. Nhưng lời gọi vẫn nằm trong dex; R8 chỉ xóa khi khai báo side-effect-free, ví dụ -assumenosideeffects class android.util.Log { public static int println(...); }. Nhánh if (BuildConfig.DEBUG) thường bị gộp hằng số và loại bỏ cùng DebugTree, lời gọi ở chỗ khác thì không.
Cần log WARN/ERROR trong release để đẩy lên crash reporting, trồng cây riêng thay vì DebugTree:
// File: app/src/main/java/com/example/app/CrashReportingTree.kt
class CrashReportingTree(
private val record: (Throwable) -> Unit,
) : Timber.Tree() {
override fun isLoggable(tag: String?, priority: Int): Boolean =
priority >= Log.WARN
override fun log(priority: Int, tag: String?, message: String, t: Throwable?) {
val error = t ?: IllegalStateException("$tag: $message")
record(error)
}
}
isLoggable là cổng chặn mức thấp; log chỉ nhận thứ đã qua cổng, nên không cần kiểm tra priority lần hai. Cẩn thận với -assumenosideeffects cho chính Timber.e: nếu cây của bạn ghi exception vào crash reporting, xóa lời gọi là xóa side effect thật.
Dùng overload có tham số: Timber.d("Order %s failed with %s", orderId, code), và truyền exception trực tiếp: Timber.e(t, "Sync failed for %s", userId) để có stack trace. Không log token, cookie, header auth, email, số điện thoại hay payload đầy đủ — log ID và trạng thái. Debug build cũng nên tuân thủ: file log hay bị dán vào ticket.
Chucker: nhìn thấy request thật trên thiết bị
Khi API trả 200 mà màn hình trống, câu hỏi là “body thực tế là gì”, không phải “Retrofit cấu hình sai ở đâu”. Chucker là OkHttp interceptor ghi lại request/response và hiển thị trong một Activity ngay trên app, kèm thông báo trên thanh trạng thái. Retrofit chạy trên OkHttp nên một interceptor phủ toàn bộ stack; Ktor client hoặc GraphQL client không đi qua OkHttp sẽ không hiện — đó là giới hạn, không phải lỗi cấu hình.
// File: app/src/main/java/com/example/app/NetworkModule.kt
fun okHttpClient(context: Context): OkHttpClient =
OkHttpClient.Builder()
.addInterceptor(
ChuckerInterceptor.Builder(context)
.collector(ChuckerCollector(context, showNotification = true))
.maxContentLength(500_000L)
.redactHeader("Authorization")
.redactHeader("Cookie")
.redactHeader("X-Api-Key")
.build()
)
.build()
debugImplementation đưa bản đầy đủ vào debug; releaseImplementation đưa library-no-op với cùng API nhưng không làm gì. Nhờ vậy không cần hai source set, và release không chứa UI Chucker.
- Status và thời gian xem trước: 200 với body rỗng khác 204, còn 401 giải thích được nhờ header auth.
- Headers: kiểm tra
Content-Type,Accept, cache header và scheme của header auth. - Body: Chucker lưu body đã đọc; với response streaming hoặc file lớn, đặt
maxContentLength. - Redact chỉ che header. Body vẫn có thể chứa token hay dữ liệu cá nhân, nên test bằng tài khoản test và không chụp màn hình Chucker vào ticket.
Chucker lưu lịch sử trên thiết bị; trên máy QA dùng chung, coi dữ liệu này là nhạy cảm.
LeakCanary: gỡ lỗi rò rỉ bộ nhớ qua leak trace
Rò rỉ bộ nhớ là object không còn dùng nhưng vẫn có đường tham chiếu từ GC root, nên GC không thu hồi được. Hậu quả đến muộn: heap lớn dần, GC chạy nhiều, frame bị drop, cuối cùng là OutOfMemoryError hoặc bị hệ thống kill. Vì vậy “app vẫn chạy” không phải bằng chứng không có leak.
LeakCanary tự cài qua debugImplementation, không cần code khởi tạo. AppWatcher theo dõi instance đã bị destroy: Activity, Fragment, view của Fragment, ViewModel và Service. Với object tự quản lý, gọi AppWatcher.objectWatcher.expectWeaklyReachable(obj, "reason") để đưa vào diện theo dõi.
Cơ chế: sau khi object bị destroy, LeakCanary đặt nó vào ReferenceQueue và chờ, ép GC. Nếu vài giây sau nó vẫn sống, LeakCanary chụp heap dump, phân tích bằng Shark và dựng leak trace từ GC root tới object bị giữ.
Đọc một leak trace
Đường đi của tham chiếu đọc từ trên xuống, nhưng kết luận nằm ở dưới cùng: object cuối chuỗi là thứ đang bị giữ, thường là Activity hoặc Fragment. Mỗi mắt xích có nhãn Leaking: YES, NO hoặc UNKNOWN.
- Tìm object cuối chuỗi có
Leaking: YES. Đó là nạn nhân, không phải nguyên nhân. - Đi ngược lên tới mắt xích cuối cùng ghi
Leaking: NO. Điểm nối giữa nó và mắt xích kế tiếp là chỗ rò rỉ: một field tĩnh, singleton, callback chưa gỡ, hoặc coroutine chưa cancel. - Đọc tên field ở mắt xích đó.
MainActivity.this$0là inner class giữ Activity;Handler.callbacklà Runnable bị delay;Context.applicationContextlà dấu hiệu đã sửa đúng.
Retained size là tổng bộ nhớ object kéo theo, không phải mức nguy hiểm. Bitmap 8 MB bị giữ trong callback là leak thật; object 200 byte trong singleton có thể là cache có chủ đích. Đừng sửa mọi cảnh báo vì retained size lớn, nhưng đừng bỏ qua cảnh báo nhỏ lặp lại mỗi lần mở màn hình. Leaking: UNKNOWN không phải leak; nó chỉ nghĩa là LeakCanary không đủ thông tin, thường gặp với object native hoặc thư viện thiếu metadata.
Bốn nguyên nhân và cách sửa
- Singleton hoặc
objectgiữ Context/View: truyềnapplicationContext, hoặc dùngWeakReferencecho view và kiểm tra null. - Listener/callback không gỡ: đăng ký ở
onStartthì gỡ ởonStop; với view của Fragment, gỡ ởonDestroyView. - Coroutine/Flow collect ngoài lifecycle: dùng
lifecycleScopevàrepeatOnLifecycle;GlobalScopegần như luôn là leak. - Runnable delay trên Handler: gọi
removeCallbackskhi rời màn hình, hoặc dùngdelaytrong scope có lifecycle.
// File: app/src/main/java/com/example/app/FeedFragment.kt
override fun onDestroyView() {
scrollListener?.let { recyclerView.removeOnScrollListener(it) }
scrollListener = null
recyclerView.adapter = null
super.onDestroyView()
}
Tái hiện có kiểm soát: mở màn hình, thoát, chờ vài giây, lặp 3–5 lần. LeakCanary chỉ báo khi object đã destroy mà vẫn sống; thoát app ngay thì không có gì để phân tích. Release không chạy LeakCanary, nên đừng dùng hành vi release để kết luận không có leak.
Logcat, breakpoint và Layout Inspector
Logcat có bộ lọc thật
Trong Android Studio, dùng query: package:mine level:error, tag:MainActivity, message:"timeout". Trên terminal, lọc theo PID để không lẫn tiến trình khác: adb logcat --pid=$(adb shell pidof -s com.example.app). PID đổi nếu app bị kill và khởi động lại. Với crash, đọc buffer riêng bằng adb logcat -b crash -d; đừng bật *:V rồi phàn nàn log quá nhiều.
Breakpoint đúng loại
Breakpoint có điều kiện (userId == 42) và logpoint (“Evaluate and log”) là hai thứ nên dùng trước khi thêm log. Logpoint không dừng app nên không đổi timing — quan trọng với race condition, nơi breakpoint thường làm lỗi biến mất. Khi cần dừng, chọn Suspend: Thread thay vì All, và nhớ debugger luôn làm chậm tiến trình: đừng đo hiệu năng khi đang gắn debugger.
Layout Inspector và recomposition
Layout Inspector gắn vào app debuggable, cho bạn cây view, cây Compose, kích thước, vị trí và thuộc tính từng node. Với Compose, bật Recomposition Counts trong tab Compose: node recompose nhiều hơn số lần dữ liệu đổi là dấu hiệu param không ổn định, đọc state quá rộng, hoặc lambda mới tạo mỗi lần. Sửa bằng remember, derivedStateOf, ổn định kiểu dữ liệu và key đúng trong danh sách; đừng dán @Immutable lên class còn mutable field. Muốn số liệu ở CI, bật Compose compiler reports qua block composeCompiler { reportsDestination = ... } — artifact để đọc, không phải cổng chặn build.
adb, ANR và tombstone
| Lệnh | Dùng để | Lưu ý |
|---|---|---|
adb shell dumpsys meminfo com.example.app |
Heap theo loại, số object, ViewRoot | So hai thời điểm trên cùng máy |
adb shell dumpsys activity lastanr |
ANR gần nhất và trace chính | Chỉ đọc thread main |
adb shell am force-stop com.example.app |
Tắt sạch tiến trình trước khi đo cold start | Khác vuốt app khỏi recent |
adb shell am start -n com.example.app/.MainActivity |
Mở đúng màn hình cần tái hiện | Thêm -W để chờ và đo |
adb bugreport |
Gom log, ANR, tombstone, dropbox | File lớn, lưu khi báo lỗi |
ANR trace nằm trong /data/anr/, tombstone của native crash trong /data/tombstones/; cả hai không đọc trực tiếp được bằng shell trên máy user. Cách sạch nhất là adb bugreport hoặc dumpsys activity lastanr. Trong ANR trace, tìm thread main và trạng thái: Blocked trên lock, Waiting trên I/O, hay chạy vòng lặp dài — mỗi trạng thái dẫn tới một nhóm nguyên nhân.
Từ API 30, ActivityManager.getHistoricalProcessExitReasons() trả về lý do tiến trình chết — REASON_ANR, REASON_CRASH_NATIVE, REASON_LOW_MEMORY — kèm getTraceInputStream() để đọc trace trong app. Đây là cách lấy ANR/tombstone từ máy người dùng mà không cần root.
// File: app/src/main/java/com/example/app/App.kt
if (BuildConfig.DEBUG) {
StrictMode.setThreadPolicy(
StrictMode.ThreadPolicy.Builder()
.detectDiskReads()
.detectDiskWrites()
.detectNetwork()
.detectCustomSlowCalls()
.penaltyLog()
.build()
)
}
StrictMode chỉ bật ở debug: penaltyDeath() trong release sẽ crash app vì một lần đọc file nhỏ. Với rò rỉ, LeakCanary tốt hơn VmPolicy.detectLeaks().
Bảy lỗi thường gặp
- Log PII và token. Một dòng
Timber.d("response: %s", body)đủ để lộ access token vào Logcat, crash report và screenshot. Redact trước khi log. - Ship Chucker bản đầy đủ trong release. Dùng
library-no-ophoặc đặt interceptor trong source setdebug; bản đầy đủ lưu traffic trên máy người dùng và tăng APK vô ích. - Bỏ qua leak vì “app vẫn chạy”. Leak giết app trên máy yếu sau nhiều phiên; theo dõi heap tăng dần qua các lần mở/đóng màn hình.
- Dùng
printlnhoặcSystem.out. Không tag, không mức log, không tắt theo variant, và có thể bị nuốt trên một số thiết bị. - Debug release build không có symbol. Stack trace bị R8 obfuscate; không có
mapping.txtđúng version thì chỉ đọc đượca.a.a. Lưu mapping theo từng build và bậtdebugSymbolLevelnếu có native lib. - Đọc sai retained object. Object bị giữ chưa chắc là leak; có thể là cache hợp lệ hoặc
Leaking: UNKNOWN. Chỉ hành động khi chuỗi chỉ ra chỗ sửa được và tái hiện được. - Để StrictMode chạy ở release.
penaltyDeath()ngoài đời là crash hàng loạt; chặn bằngif (BuildConfig.DEBUG).
Nhìn tới 2027
Android 17 (API 37) còn beta, target API sẽ lại tăng. Với app có native library, yêu cầu 16 KB page size chặn cập nhật trên Play từ 01/02/2027 — lỗi này khó thấy trên emulator, hãy thử trên thiết bị thật sớm. Kotlin 2.5.0 dự kiến ra tháng 12/2026; trước khi nâng, kiểm tra KSP và Compose compiler plugin tương thích.
Checklist
- Plant
DebugTreechỉ trong debug; release không cây hoặc chỉ cây crash reporting đã lọc mức. - Redact mọi header auth; không log body có token/PII.
- Giữ Chucker ở
debugImplementationvàlibrary-no-opở release. - Chạy LeakCanary qua luồng mở/đóng màn hình chính 3–5 lần trước mỗi release.
- Lưu
mapping.txttheo build; đọc ANR bằnglastanrhoặcbugreport. - Bật Baseline Profiles và theo dõi Android vitals sau phát hành.
Ba công cụ chỉ hiệu quả khi đặt đúng tầng: dọn cảnh báo tĩnh trước bằng Android Lint, ktlint và detekt; nếu vấn đề ở tầng HTTP, xem lại Retrofit và OkHttp trước khi thêm interceptor. Khi app đã ổn định, đo tiếp bằng Jetpack Benchmark; thứ tự học đầy đủ nằm ở Android Developer Roadmap.



